تعلیق‌پذیری عقود وثیقه‌ای

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 حقوق خصوصی، دانشکده حقوق، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

2 حقوق خصوصی، دانشکده حقوق، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

چکیده

تعلیق به عنوان یکی از موضوعات مترتب بر عقود، در نظام حقوقی کنونی مورد پذیرش قرار گرفته است و حتی می‌توان صحت عقود معلق را مطابق با قاعده دانست و از قاعده‌ای تحت عنوان «تعلیق‌پذیری عقود» نام برد. با این‌حال راجع به این‌که عقود وثیقه‌ای به عنوان یکی از اقسام عقود شناخته شده در نظام حقوقی کنونی، قابل تعلیق هستند یا خیر، تردیدهایی از سوی فقها و حقوق‌دانان مطرح شده است. برخی از صاحب نظران معتقدند که تعلیق در عقود وثیقه‌ای راه ندارد و در راستای توجیه نظر خود به دلایلی تمسک جسته‌اند. در مقابل برخی دیگر بر این نظرند که تعلیق همانند سایر عقود، در این دسته از عقود نیز جریان دارد. با توجه به این‌که قاعده اولیه، جواز تعلیق در عقود است و دیدگاه ناظر بر عدم امکان تعلیق عقود وثیقه‌ای خلاف اصل و قاعده است، در این نوشتار سعی نگارنده بر این خواهد بود که دلایل ارائه شده از سوی مخالفان جواز تعلیق عقود مذکور را مورد مداقه قرار دهد و با دید تحلیلی به بررسی آن‌ها بپردازد تا صحت و سقمشان مشخص گردد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

suspension in collateral contracts

نویسندگان [English]

  • gholamali seifi zeinab 1
  • javad piri 2
1 private law, faculty of law, shahid beheshti university, tehran, iran
2 private law, faculty law, tarbiat modares university, tehran,iran
چکیده [English]

Suspension as one of the issues related to the contracts is accepted in the current legal system And even can consider the validity of suspended contracts in accordance with the rule and mention to the rules under the title of "suspendable rule of contracts". However, doubts have been raised by jurists and lawyers about the fact that collateral contracts as one of the types of known contracts in the current legal system are suspendable or not. Some scholars argue that there is no way to suspend a collateral contracts and they have cited reasons for justifying their opinion. In contrast, others believe that suspension, like other contracts, also applies to this category of contracts. Because the basic rule is that contracts can be suspended and the view that the suspension of the collateral is not correct is contrary to the principle, in this paper, the author's attempt will be to consider the reasons given by the opposition to suspend the permission of the collateral contract and examine them with an analytical view to determine their accuracy.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Transition collateral contract
  • Guaranteed collateral contract
  • Suspended contract
  • Debt
فهرست منابع الف) منابع فارسی کتاب 1 .امامی، سید حسن، حقوق مدنی، جلد 2 ،تهران: انتشارات اسلامیة، چاپ هجدهم، 1376. 2 .جعفری لنگرودی، محمد جعفر، عقد ضمان، تهران: شرکت سهامی کتابهای جیبـی بـا همکـاری موسسه انتشارات فرانکلین، چاپ اول، 1352 . 3 .جعفری لنگرودی، محمد جعفر، عقد کفالت، تهران: کتابخانه گنج دانش، چاپ دوم، 1378 . 4 .جعفری لنگرودی، محمد جعفر، فلسفه اعلی در علم حقوق، تهران: کتابخانه گنج دانـش، چـاپ اول، 1382 . 5 .حائری، سیدعلی (شاهباغ)، شرح قانون مدنی، جلد 2 ،تهران: کتابخانـه گـنج دانـش، چـاپ اول، .1376 6 .ره پیک، حسن، حقوق مدنی؛ حقوق قراردادها، تهران: انتشارات خرسندی، چاپ اول، 1385 . 7 .شهیدی، مهدی، حقوق مدنی؛ تشکیل قراردادها و تعهدات، جلد 1 ،تهران: انتشـارات مجـد، چاپ هشتم، 1390 . 8 .صفایی، سید حسین، قواعد عمومی قراردادها. جلد 2 تهران: نشر میزان، چاپ هفدهم، 1389 . 9 .کاتوزیان، ناصر، حقوق مدنی: عقود اذنی _ وثیقههای دین _ ودیعـه ... . جلـد 4 ،تهـران: شرکت سهامی انتشار، چاپ پنجم، 1385 . 10.کاتوزیان، ناصر، قواعد عمومی قراردادها، جلد 1 ،تهران: انتشارات شرکت سهامی انتشـار، چـاپ هفتم، 1395 . 11.کاشانی، محمود، حقوق مدنی؛ قراردادهای ویژه، تهران: نشر میزان، چاپ اول، 1388. مقاله 12 .امامی نمینی، محمـود، بطلان یا صحت تعلیق در اعمال حقـوقی، مطالعـات اسـلامی، سـال بیستم، 1383 ،شمارة 63 . 13 .امینی، منصـور، انتقال مالکیت در قراردادهای فـروش در نظـامهـای حقـوقی آلمـان، فرانسه و ایران، فصلنامه تحقیقات حقوقی، سال نوزدهم، 1382 ،شمارة 37 . 14 .باریکلو، علیرضا، قرارداد ضمان معلق، مجله مجتمع آموزش عالی قم، سال سوم، 1380 ،شمارة 10 . فصلنامه تحقیقات حقوقی شماره 82 تعلیقپذیری عقود وثیقهای 225 15 .باقری اصل، حیدر، بررسی و تحلیل فقهی- حقـوقی مـواد 787 و 788 قـانون مـدنی ایران، فصلنامه حقوق، مجله دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دورة چهلم، 1389 ،شمارة 1. 16 .حسینی، سید محمد و علوی، سید محمد تقی و اسدلو، مرتضـی، بررسی وضعیت حقوقی شرط تأخیر در انتقال مالکیت مبیع در فقه و حقوق ایران، نشریه فقه و حقوق اسلامی، سال اول، .1 شمارة، 1389 17.عسکری، حکمت االله، شرط حفظ مالکیت در حقوق ایران، فصلنامه تحقیقـات حقـوقی، سـال بیست و پنجم، 1389 ،ویژهنامه شمارة 2. 18.علوی، سید محمد تقی، حیدر باقری اصل و سعیده، باقری اصل، نقش جـواز و لـزوم در عقـد رهن در توثیق اسناد تجاری، دو فصلنامه فقـه و مبـانی حقـوق اسـلامی، سـال چهـل و دوم، .1 شمارة، 1388 19.محقق داماد، سید مصطفی و رضا حسین گنـدم کـار، ماهیـت، مبـانی و آثـار تضـامن بـین بدهکاران (تضامن منفی)، فصلنامه علمی- پژوهشی علوم انسانی دانشـگاه الزهـرا (س) ، سـال یازدهم، 1380 ،شمارة 40 . پایان نامه و رساله 20 .باستانی نامقی، رضا، «اثر فسخ در قلمرو زمان (مطالعه تطبیقی)»، پایاننامه کارشناسی ارشد، دانشگاه شهید بهشتی، 1396 ،به راهنمایی علیرضا عالی پناه. 21.شکوهیزاده، رضا، «قواعد عمومی عقود تبعی»، رساله دکترا، دانشـگاه تهـران، 1389 ،بـه راهنمـایی محمد حسن صادقی مقدم. ب) منابع عربی کتاب 22.حسینی عاملی، سید جواد بن محمد، مفتاح الکرامة فی شرح قواعد العلاّمة (ط- الحدیثة)، جلد 16 ،قم: دفتر انتشارات اسلامی وابسته به جامعه مدرسین حوزه علمیه قم، چاپ اول، 1419 ق. 23.شوشتری، محمدتقی، النجعة فی شرح اللمعة، جلد 8 ،تهـران: کتابفروشـی صـدوق، چـاپ اول، 1406 ق. 24.شهید ثانی، زین الدینبن علی عـاملی، الروضة البهیة فی شرح اللمعة الدمشقیة(المحشّى- کلانتر)، جلد 4 ،قم: کتابفروشی داوری، چاپ اول، 1410 ق. 25.طباطبایی حکیم، سید محسن، مستمسک العروة الوثقی، جلد 3 ،قم: موسسـه دارالتفسـیر، چـاپ اول، 1416 ق. فصلنامه تحقیقات حقوقی شماره 82 تعلیقپذیری عقود وثیقهای 226 26 .طباطبایی حکیم، سید محسن، مستمسک العروة الوثقی، جلد 13 ،قم: موسسه دارالتفسیر، چـاپ اول، 1416 ق. 27.طباطبایی یزدی، سید محمد کاظم، العروة الوثقى فیما تعم به البلوى (المحشی)، جلد 5 ،قم: دفتر انتسارات اسلامی وابسته به جامعه مدرسین حوزه علمیه قم، چاپ اول، 1419 ق. 28.علامه حلّى، حسن بن یوسف بن مطهر اسـدى، قواعد الأحکام فی معرفة الحلال و الحـرام، جلد 2 ،قم: دفتر انتشارات اسلامی وابسته به جامعه مدرسین حوزه علمیه قم، چاپ اول، 1413 ق. 29.علامه حلّى، حسن بن یوسف بن مطهـر اسـدى، تحریـر الأحکـام الشـرعیة علـى مـذهب الإمامیة (ط- الحدیثة) جلد 2 ،قم: موسسه امام صادق علیه السلام، چاپ اول، 1420 ق. 30.غروی نائینی، میرزا محمد حسن، منیة الطالب فی حاشیة المکاسب، جلـد 1 ،تهـران: المکتبـة المحمدیة، چاپ اول، 1373 ق. 31.فخرالمحققین، محمد بن حسن بن یوسف حلّـى، ایضاح الفواید فی شرح مشکلات القواعـد جلد 2 ،قم: مؤسسه اسماعیلیان، چاپ اول، 1387 ق. 32.فقعانی، علی بن علی بن محمد بن طی، الدر المنضودفی معرفة صـیغ النیـات و الإیقاعـات و العقود- رسالة فی العقودوالإیقاعات، قم: مکتبة إمام العصر (عج) العلمیة، چاپ اول، 1418 ق. 33.مغنیه، محمد جواد، فقه الإمام الصادق علیه السلام، جلد 4 ،قم: انتشـارات موسسـه انصـاریان، چاپ دوم، 1421 ق. 34.موسوی بجنوردی، سید حسن بن آقا بزرگ، القواعد الفقهیة جلد 4 ،قم: نشـر الهـادی، چـاپ اول، 1419 ق. 35.موسوی بجنوردی، سید حسن بن آقا بزرگ، القواعد الفقهیة، جلد 6 ،قم: نشر الهـادی، چـاپ اول، 1419 ق