لزوم بازخوانی مفهوم حقوق بنیادین بشر به عنوان قاعدۀ آمرۀ بین المللی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشکدۀ حقوق دانشگاه شهید بهشتی

2 استاد یار گروه حقوق عمومی دانشکده حقوق دانشگاه شهید بهشتی

10.22034/jlr.2021.220239.1817

چکیده

یکی از منابع معتبر حقوق بین الملل عمومی قاعدۀ آمرۀ است؛ قاعده ای که توسط مادۀ 53 عهدنامه 1969 وِین در خصوص حقوق معاهدات معرفی گردیده که جامعۀ بین المللی دولتها، در کل خود، آن را در حد قاعده ای که هیچ گونه تخطی از حدود آن مجاز نیست و نه می تواند جز با قاعدۀ جدید حقوق بین الملل عام، با همان خصوصیت، تغییر یابد، مورد شناسایی قرار داده است. امروزه دیدگاه مطرح حقوقدانان بر این است که عدۀ از حق های بشری، به ویژه حقوق بنیادین بشر، نیز جزء قواعد آمرۀ بین المللی شمرده می شوند. حقوق بنیادین بشر، حقوقی اند که مطابق بند 2 مادۀ 4 میثاق بین المللی حقوق مدنی و سیاسی 1966 دولت ها تحت هیچ نوع شرایطی نمی توانند آنها را نقض و یا محدود نمایند.
مقاله حاضر با بررسی دیدگاه های مطرح حقوقدانان در خصوص موضوع، ویژگی های قاعدۀ آمرۀ بین المللی و حقوق بنیادین بشر، واضح ساخته است که قاعدۀ آمرۀ بین المللی، بر خلاف حقوق بنیادین بشر، در مواردی، مانند وضع قاعدۀ آمرۀ جدید توسط جامعۀ بین المللی (دولتها)، تغییر را می پذیرد. پس رابطه در میان این دو نوع قاعده از جنس «عموم و خصوص من وجه» بوده، با در نظرداشت ویژگی های هرکدام، تبدیل حقوق بنیادین بشر به قواعد آمرۀ بین المللی با ماهیت و ذات حقوق بنیادین بشر منافات دارد. لذا بهتر است بجای قرار دادن حقوق بنیادین بشر در جایگاه قواعد آمرۀ بین المللی، آنها در مقام والای تغییر ناپذیری خودشان در نظر گرفته شوند.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

The necessity of reviewing the concept of Fundamental Human Rights as Peremptory Norms of International Law (jus cogens)

نویسندگان [English]

  • Ahmad Haneef Haneef 1
  • mohamad jalali 2
1 Shahid Beheshti University, School of Law
2 حقوق/دکترا/حقوق عمومی/دانشگاه سوربن فرانسه
چکیده [English]

One of the most significant sources of Public International Law is the Peremptory Norms (jus cogens); According to Article 53 of the 1969 Vienna Convention: "the Peremptory Norm of General International Law is a norm accepted and recognized by the International Community of States as a whole as a norm from which no derogation is permitted and which can be modified only by a subsequent norm of General International Law having the same character." Nowadays, the Famous viewpoints of lawyers are that: Fundamental Human Rights became part of the Peremptory Norms of International Law (jus cogens). According to article 4, paragraph 2 of International Covenant on Civil and Political Rights, 1966 (ICCPR), Fundamental Human Rights are those rights, under any circumstances, States cannot violate or restrict them.
This article explains the characteristics of both categories (Peremptory Norms of International Law and Fundamental Human Rights Norms) and makes it clear that the Peremptory Norms of International Law are changeable and can be modified by a subsequent norm of General International Law having the same character, contrary to the fundamental human rights. Therefore, the relation between these two categories of norms is kind of "Generality and peculiarity in some respect" Considering the characteristics of both of them, modifying the Fundamental Human Rights into Peremptory Norms are incompatible with the nature and essence of Fundamental Human Rights. Therefore, instead of putting Fundamental Human Rights in the position of Peremptory Norms, it would be better if they were seen as their immutability position.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Human rights
  • Jus Cogens
  • International Law
  • International Treaty

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از تاریخ 11 بهمن 1399
  • تاریخ دریافت: 30 دی 1399
  • تاریخ بازنگری: 04 مهر 1400
  • تاریخ پذیرش: 06 بهمن 1399