مبانی و چالش‌های پذیرش مدیران مستقل در راهبری شرکتی

پاسبان, محمدرضا; فرهانی, رسول

doi:10.29252/jlr.2021.185176.1676

مبانی و چالش‌های پذیرش مدیران مستقل در راهبری شرکتی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

¹ دانشیار دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه علامه طباطبایی

² دانشجوی دکتری حقوق خصوصی، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه علامه طباطبایی

10.29252/jlr.2021.185176.1676

چکیده

امروزه مدیران مستقل به عنوان یکی از مهم‌ترین نهادهای راهبری شرکتی خوب از مرحلۀ آموزه گذر کرده و به مفهومی غالب در حقوق شرکت‌ها تبدیل شده‌‌اند. این مدیران قابلیت آن را دارند که با هر نظام حقوقی سازگاری یابند و در عین حال از آن مقدار انعطاف‌پذیری و جامعیت برخوردارند که بتوانند پذیرای دغدغه‌ها و ارزش‌های حقوقی جوامع گوناگون باشند. مدیران مستقل، به لحاظ روابط تجاری و خانوادگی، از شرکت، مدیریت و سهام‌دار کنترل‌کنندۀ آن استقلال دارند؛ به گونه‌ای که ضمن تهی شدن حداکثری از تعارض منافع در تصمیمات خود عادلانه‌تر و در نظارت خویش بی‌طرفانه‌تر عمل می‌نماید. با توجه به اینکه نهاد موصوف از طریق دستورالعمل حاکمیت شرکتی سازمان بورس و اوراق بهادار ( 1397) و لایحه حمایت از سهام‌داران خُرد (1398) در حال رسوخ به حقوق شرکت‌های ایران است، تبیین مبانی پذیرش و به‌ویژه چالش‌های پیش‌روی آن از اهمیت خاصی برخوردار است. بنابراین پژوهش حاضر با روش تحلیلی- توصیفی به این نتیجه رسیده است که نظریۀ نمایندگی، اصل پیشگیری و جلب اعتماد سرمایه‌گذاران از جمله مبانی اصلی و تفکر گروهی، احراز استقلال و نظام انتخابات از مهم‌ترین چالش‌های پذیرش مدیران مستقل است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

حقوق خصوصی

عنوان مقاله [English]

The Basics and Challenges of Accepting Independent Directors in Corporate Governance

نویسندگان [English]

mohammad reza PASBAN ¹
rasoul farhani ²

¹ Associate Professor of Law, Allameh Tabataba’i University

² Ph.D. Candidate of Private Law, Allameh Tabataba’i University

چکیده [English]

Nowadays, independent directors as one of the most important institutions of good corporate governance have progressed from the doctrinal stage into a dominant concept in corporate law. These directors are capable of becoming compatible with any legal system and at the same time have the amount of flexibility and comprehensiveness to be able to accommodate the legal concerns and values of different societies. Independent directors are independent of the company, management, and controlling shareholder in terms of business and family relationships; In such a way that while emptying the maximum of conflicts of interest, it acts more justly in their decisions and more impartially in their monitoring. Considering that this institution is entering the Iranian Companies Law through the Corporate Governance Instruction of the Stock Exchange and Securities Organization and the Bill for Protection of Small Shareholders, explaining the basics of admission and especially its advancing challenges is important. Therefore, the present study with the analytical-descriptive method has concluded that the agency theory, the principle of prevention, and gaining the trust of investors, including the main basics and groupthink, achieving independence, and the elections system are the most important challenges in accepting independent directors.

کلیدواژه‌ها [English]

independence
shareholders
independent directors
monitoring

مراجع

فهرست منابع

الف) منابع فارسی

کتاب
1. اسکینی، ربیعا، حقوق تجارت، شرکت‌های تجاری، جلد 2، تهران: سازمان مطالعه و تدوین کتب علوم انسانی دانشگاه‌ها (سمت)، 1388.
2. عمید، حسن، فرهنگ عمید، تهران: انتشارات امیرکبیر، 1362.
مقاله
1. پاسبان، محمدرضا، اهلیت شرکت‌های تجاری و حدود اختیارات مدیران شرکت‌های تجاری، مجله تحقیقات حقوقی، 1389، شماره 51.
قوانین
1. دستورالعمل حاکمیت شرکتی شرکت‌های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران و فرابورس مصوب 1397.
2. لایحه اصلاح لایحه قانونی اصلاح قسمتی از قانون تجارت –مصوب 1347- برای حمایت از سهام‌داران خُرد مصوب 1398.
ب) منابع انگلیسی

Books
1. Berle, A, Gardiner, M. The Modern Corporation and Private Property. New York: Macmillan. 1940.
2. Black, H. Black Law Dictionary. 5nd Ed. The United States: West Publishing Co. 2004.
3. Janis, I, L. Victims of Groupthink: A Psychological Study of Foreign-Policy Decisions and Fiascoes Boston: Houghton Mifflin.
4. Kraakman, R, Davies, P, Hansmann, H, Herting, G, Hpot, K, Kanda, H, and Rock, E. The Anatomy of Corporate Law. A Comparative and Functional Approach. 2nd Ed. The United States: Oxford University Press. 2009.
5. Monks, Robert, Minow, Nell. Corporate Governance. 4nd Ed. New Jersey: John Wiley & Sons publishers. 2008.
Articles
1. Clarke, D. “Three Concepts of the Independent Director”. Delaware Journal of Corporate Law. Vol. 32. 2007.
2. Dorff, M, B. “The Group Dynamics Theory of Executive Compensation”. Cardozo Law Review. 2025 Vol. 28. 2007.
3. Dullum, R. “The Oracle That Wasn’t Financial Ties Have Remained The Standard for Assessing the Independence of Corporate Directors ”. Willamette Law Review. Vol. 46. 2009.
4. Fairfax, L, M. “The Uneasy Case for the Inside Director”. Iowa Law Review. Vol. 96. 2010.
5. Fink, R, A. “Social Ties in the Boardroom: Changing the Definition of Director Independence to Eliminate ‘Rubber-Stamping Boards”. South California Law Review. Vol. 79. 2006.
6. Gordon, J, N. “The Rise on Independent Directors in the United States, 1950-2005: Of Shareholder Value and Stock Market Prices. Stanford Law Review, Vol. 59. 2007.
7. Gotsis, G, Kortezi, Z. “Bounded Self-Interest: A Basis for Constructive Organizational Politics”. Management Research Review. Vol. 34. 2011.
8. Jensen, M, Mecking, W. “Theory of the Firm: Managerial Behavior Agency Costs, and Ownership Structure”. Journal of Financial Economics.Vol 3. Issue 4. 1976.
9. La Mira, S, Gilligan, G. “Independence and Independent Company Directors”. Journal of Corporate Law. Vol. 13. 2013.
10. Langevoort, D,C. “The Human Nature of Corporate Boards: Law, Norm, and the Unintended Consequences of Independence and Accountability”. Georgetown Law Journal. Vol. 89. 2000.
11. Nili, Y. Out of Sight, Out of Mind: The Case for Improving Director Independence Disclosure. The Journal of Corporation Law. Vol. 43. 2017.
12. O'Connor, M, A. “The Enron Board: The Perils of Groupthink”. University of Cincinnati Law Review. Vol. 71. 2003.
13. Shapiro, S.P, “Agency Theory”. Annual Review of Sociology. Vol. 31. 2005.
14. Velasco, J. “Structure Bias and the Need for Substantive Review”. Washington University Law Quarterly. Vol. 82. 2004.
Codes & Regulation
1. European Model Company Act (2017).
2. French Corporate Governance Code of Listed Company (2018).
3. German Corporate Governance Code (2010).
4. NASDAQ Marketplace Rules (2007).
5. NYSE listed Company Manual (2013).
6. The UK Corporate Governance Code (2014).
Internet sites
1. Gilson, R.J, Gordon, J.N. Controlling Controlling Shareholders. Columbia Law School. Working Paper No. 228.June 2003. Available at: http://www.law.columbia.edu/center program/law economics (last visited on 08/09/2018).
2. Black, B.S, Jang, H, Kim, W. Does Corporate Governance Predict Firms' Market Value? Evidence from Korea. available at: http://papers.ssrn.com/abstract=311275 (last visited on 23/02/2019).