جایگاه نهاد دادستانی در پرتو اصل تفکیک قوا (مطالعه موردی ایران و ایالات متحده آمریکا)

شریفیان, حسن; اسلامی, رضا

doi:10.22034/jlr.2020.184497.1500

جایگاه نهاد دادستانی در پرتو اصل تفکیک قوا (مطالعه موردی ایران و ایالات متحده آمریکا)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

¹ دانشجوی دکترای حقوق عمومی دانشگاه شهید بهشتی

² دانشیار گروه حقوق4 عمومی دتانشگاه شهید بهشتی

10.22034/jlr.2020.184497.1500

چکیده

دادستانی به عنوان نماینده حقوقی جامعه در مقابل متجاوزین به حقوق عامه نقشی موثر و بی نظیر دارد. از این رو همواره در خط مقدم مواجهه با اخلال گران حقوق عامه که بعضا از صاحبان قدرت نیز می باشند واحتمال تعدی به حقوق عامه از جانب دسته اخیر بیشتر است ، قرار دارد. همچنین دادستانی از مهمترین نهادهای عمومی در تحقق حاکمیت قانون و تضمین حقوق و آزادی ها محسوب می شود. با این حال در مورد اینکه این نهاد زیر مجموعه کدام یک از قوای سه گانه قرار گیرد ، در تئوری های تفکیک قوا، دیدگاه واحد ی وجود ندارد. سه الگو در این مورد ارائه شده که عبارتند از: استقرار در ساختار قوه مجریه، استقراردر ساختار قوه قضائیه و دادستانی مستقل. هر نظام حقوقی متاثر از وضعیت سیاسی و تاریخی خود یکی از این الگوها را برگزیده است که هریک دارای نقاط ضعف و قوت است.نهاد دادستانی در راستای نقش ذاتی و تعریف شده خود دارای وظایف و اختیاراتی می باشد. مهمترین عامل تعیین کننده وظایف و اختیارات قانون است.در این نگاشته در پی شناخت جایگاه نهاد دادستانی در پرتو اصل تفکیک قوا خواهیم بود. لذا به بررسی نقاط مثبت و منفی استقرار نهاد دادستانی در هر یک از قوای قضائیه یا مجریه و نیز به عنوان نهادی مستقل پرداخته خواهد شد و این مسئله را در دو نظام قضائی ایران وآمریکا بررسی خواهیم کرد. این نگاشته به این نتیجه رسیده است که استقرار نهاد دادستانی در قوه مجریه از فواید بیشتر و آسیب های کمتری برخوردار است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

حقوق عمومی

عنوان مقاله [English]

The official position of the prosecution under the principle of separation of powers (Case Study: Iran-US)

نویسندگان [English]

hasan sharifian ¹
reza eslami ²

¹ sbu law faculty

² Associate Professor sbu law3

چکیده [English]

The Prosecutor's Office, as the legal representative of society, plays an unparalleled role in the fight against transgressors. Therefore, it is always at the forefront of confrontation with public rights abusers, that some of them also may have power, which is usually more likely to be violated by the latter. The Prosecutor's Office is also one of the most important public institutions in fulfilling the rule of law and guaranteeing rights and freedoms. However, there is no unified view on the theories of separation on the status of this body in the subset of the three forces. There are three models foe this field: the structure of the executive branch, the structure of the judiciary and the independent prosecution. Each legal system, influenced by its political and historical status, has chosen one of these models, each of which has its strengths and weaknesses. The most important determinant or even limitation of these duties and powers of law is that all encounters, orders, and impediments must be within the framework of the rule of law. Therefore, we will examine the advantages and disadvantages of establishing a public prosecutor's office in each judicial or executive branch as well as an independent institution. The article concludes that the establishment of a prosecution office in the executive branch has more benefits and less damage.

کلیدواژه‌ها [English]

Prosecutor's Office
Independence of Prosecutor's Office
Elected Prosecutor
Judiciary power
Executive power

مراجع

فهرست منابع :

الف-منابع فارسی :

کتاب ها :
1. فیرحی، داوود، فقه و سیاست در ایران معاصر، تحول حکومت داری و فقه حکومت اسلامی، چاپ پنجم، تهران: نشر نی، 1394.
2. قاضی شریعت پناهی ، ابوالفضل، حقوق اساسی و نهادهای سیاسی، چ12، تهران: نشر میزان، 1383.
3. تنگستانی، محمد قاسم و مرادی بریلان، مهدی و مهرآرام، پرهام، گفتارهایی در باب نهاد دادستانی و احیای حقوق عامه، انتشارات قوه ‌قضاییه‌، مرکز مطبوعات‌ و انتشارات، 1397.
مقالات :
1. پورابراهیم ،احمد و یزدان شناس ، سمیرا ، ساز و کار نظارت دادستان بر انجام وظایف و اختیارات ضابطان دادگستری در قانو ن آئین دادرسی کیفری ، مجله کارآگاه ، سال نهم، 1395، شماره 37 .
2. جاوید،محمد جواد و شاهمرادی ،عصمت ، تعهد رسانه در قبال شفافیت قضائی ،فصلنامه پژوهش حقوق عمومی، سال هفدهم، تابستان94، شماره 47.
3. شاملو، باقر؛ محمدی، شهرام، نقض بی طرفی و عدم استقلال قاضی؛ جلوه اى از اقدام مخل دادرسی عادلانه، فصلنامه تحقیقات حقوقی، سال 1390، ویژه نامه شماره 6.
4. غمامی، سید محمد مهدی، الگوی احیای حقوق عامه با تحول در نظام هنجارها و ساختارهای قضائی، مجله حقوق اسلامی، سال15، شماره58،پائیز1395.
پایان نامه ها:
1. امین رعیای جزه، یاسر، بررسی تطبیقی تفکیک قوا در جمهوری اسلامی ایران و ایالات متحده آمریکا، تهران ، دانشگاه شهید بهشتی، دانشکده ی حقوق، 87 – 1386.
2. برخورداری، سعید، جایگاه حقوقی و ساز و کارهای پاسخگویی دادستان،تهران، دانشگاه تربیت مدرس، دانشکده ی حقوق، خرداد 1396.
3. بهاری، محمد، بررسی تطبیقی تفکیک قوا در ایران و ایالات متحده آمریکا،تهران ، دانشگاه تهران، دانشکده ی حقوق و علوم سیاسی، بهمن 1376
ب- منابع خارجی :

Books:
1. 10. BECK, L, The Administrative Law of Criminal Prosecution: The Development Of Prosecutorial Policy, The American University Law Review, Vol. 27:310, 2012.
2. 11. Calabresit, S. & Prakash, S., The President's Power To Execute the Laws, The Yale Law Journal, Vol. 104: 541, 1994.
3. 12. Comtois, S. de Graaf, K, On Judicial and Quasi-Judicial Independence, Boom Juridische uitgevers, Den Haag, 2013.
4. 13. Diepraam, W, Prosecutorial Misconduct: It Is Not the Prosecutor's Way, SOUTH TEXAS LAW REVIEW, Vol. 47, 2006.
5. 14. Driesen, D, Firing U.S. Attorneys: An Essay, Administrative Law Review, Vol. 60, No. 3, 2008.
6. 15. Scott J. K, Absent Accountability: How Prosecutorial Impunity Hinders the Fair Administration of Justice in America, 19 J. L. & Pol'y, 2010.
7. 16. Shapiro, M, Judicial Independence: New Challenges in Established Nations, 20 Ind. J. Global Legal Stud. 253, 2013.
8. 17. Worrall, John, “Prosecution in America: a historical and comparative account", State university of New York Press, 2008.
Essays:
1. 18. Lee, SW, "The Discordant Combination of Civil-Law Prosecution System and Presidentialism: A Theoretical Framework", Journal of Politics and Law; Vol. 7, No. 2, 2014
2. 19. "Guidelines on the Role of Prosecutors", Adopted by the Eighth United Nations Congress on the Prevention of Crime and the Treatment of Offenders, Havana, Cuba,27 August to 7 September 1990.
3. 20. “Principles on Judicial Independence and Fair and Impartial Courts”, American Bar Association, August 2007, ,110D. at: www. abanet.org/ leadership /2007/ annual /docs/hunderdtend.doc
Thesis:
1. 21. Keshav Abhyankar, H, "Investigation on Improving Quality of Technical Education in a Self-Financed Institution a Management Perspective", thesis for the PhD, October, 2012
2. 22. Kyprianou, D, "The Role of the Cyprus Attorney General's Office In Prosecutions: Rhetoric, Ideology And Practice", thesis for the PhD, University of London, 2006.
ب- منابع الکترونیک :

الف- منابع فارسی :

.23نقره کار ، محمد صالح ، نگاهی به جایگاه قانونی دادستانی کل کشور ، 1390:

http://noghrekar.blogfa.com/post-5.aspx

ب - منابع خارجی :
1. 24. Hodgson، J and Soubise, L, Prosecution in France, Online Publication Date: Nov 2016, available
at:http://www.oxfordhandbooks.com/view/10.1093/oxfordhb/9780199935383.001.0001/oxfordhb-9780199935383-e-124?mediaType=Article
1. 25. Grozev, Yonko. et al, Promoting Prosecutorial Accountability, Independence And Effectiveness, Open Society Institute Sofia, 2008, available at: http://crjm.org/wp-content/uploads/2014/09/Study-PG.pdf.
26.Weber, Linda, “Judicial Independence: Essential, Limited, Controversial”, Leonore Annenberg Institution for Civics, at: www.annenbergclassroom.org.